રાજવી રાજસ્થાન અને શ્રીનાથજી, ૮ રાત્રિ

જયપુર એરપોર્ટ કે જયપુર જંક્શન પર સ્વાગત કરીને હોટેલ સુધી. સાંજ ગુલાબી જૂના શહેરમાં — સામેના વિન્ડ વ્યૂ કૅફેમાંથી હવા મહેલ, પછી કુંદન અને મીનાકારી માટે જૌહરી બજાર અને મોજડી તથા બ્લોક પ્રિન્ટ માટે બાપુ બજાર. રાત્રિભોજન તમારી પસંદથી લક્ષ્મી મિષ્ટાન્ન ભંડારમાં, જ્યાં પરકોટાની અંદરની શ્રેષ્ઠ શુદ્ધ શાકાહારી રાજસ્થાની થાળી મળે છે.

સવારે ખૂલતાં જ, લાઇન લાગે તે પહેલાં, શેર્ડ જીપ તમને આમેરના ઢોળાવ પર લઈ જાય છે — શીશ મહેલ, ગણેશ પોળ અને સુખ નિવાસની જળનીક. પરત ફરતાં જલ મહેલ અને પન્ના મીના કી બાવડી. બપોર પછી જંતર મંતર, જ્યાંનું વૃહત્ સમ્રાટ યંત્ર દુનિયાની સૌથી મોટી પથ્થરની ધૂપઘડી છે અને આજે પણ બે સેકન્ડ સુધી સચોટ છે, અને દીવાન-એ-ખાસમાં ૯૦૦ લિટરના બે ચાંદીના કળશ ધરાવતો સિટી પેલેસ.

ત્રણ કલાક નૈઋત્ય તરફ પુષ્કર, રસ્તામાં અજમેર શરીફ દરગાહનો વૈકલ્પિક પડાવ. પુષ્કરનું જગત્પિતા બ્રહ્મા મંદિર દુનિયાનાં બહુ ઓછાં બ્રહ્મા મંદિરોમાંનું એક છે અને આ નગર તેના જ કારણે વસ્યું છે; સાંજે ૪ થી ૬ વચ્ચે દર્શન સૌથી સરળ રહે છે. સૂર્યાસ્તે સરોવરની ફરતે બાવન ઘાટ પર આરતી થાય છે. નોંધો કે પુષ્કર સંપૂર્ણ શાકાહારી નગર છે — અંદર ક્યાંય માંસ, ઈંડાં કે દારૂ વેચાતાં નથી.

બિયાવર અને રાજસમંદ થઈને NH-48 પર પાંચ કલાક દક્ષિણ તરફ; રસ્તો ધીમે ધીમે અરવલ્લીમાં ચઢે છે અને ઉદયપુર પહેલાં જ લીલોછમ થઈ જાય છે. બપોર પછી પહોંચાય છે. સાંજ પિછોલાના પશ્ચિમ કિનારે અંબરાઈ ઘાટ પર, જ્યાં સંધ્યાકાળે લેક પેલેસ અને સિટી પેલેસ એક જ દૃશ્યમાં આવે છે — રાજસ્થાનનું આ સૌથી સુંદર વિનામૂલ્ય દૃશ્ય છે.

સિટી પેલેસનું સંકુલ પૂરા ત્રણ કલાક માંગે છે — મોર ચોકની મોરની કાચકામ, કૃષ્ણ વિલાસનાં લઘુચિત્રો અને ઝનાના મહેલ. ચોસઠ પગથિયાં ચઢીને ૧૬૫૧માં બંધાયેલું ઇન્ડો-આર્યન શૈલીનું જગદીશ મંદિર પાંચ મિનિટ દૂર છે. બપોર પછી સહેલિયોં કી બાડી અને પિછોલા સરોવર પર સૂર્યાસ્તની શેર્ડ બોટ, જે જગમંદિર ટાપુ પર થોભે છે. સાંજ મુક્ત — બાગોર કી હવેલીમાં રાત્રે ૭ વાગ્યાનો ધરોહર લોકનૃત્ય કાર્યક્રમ દસ પિત્તળના ઘડા પર નાચતી સ્ત્રી સાથે પૂરો થાય છે.

૪૮ કિમી ઉત્તરે નાથદ્વારામાં શ્રીનાથજી માટે વહેલી શરૂઆત. દર્શન નિશ્ચિત ઝાંખીઓમાં થાય છે અને મંગળા તથા રાજભોગની ઝાંખી લક્ષ્યમાં રાખવા જેવી છે; મોબાઇલ અને કેમેરા કાઉન્ટર પર જમા કરાવવાં પડે છે, અને અમારો પ્રતિનિધિ જમા કરાવવાનું તથા લાઇનનું કામ સંભાળે છે. પછી રાણકપુરનું આદિનાથ મંદિર — આરસના ૧,૪૪૪ સ્તંભ, જેમાં કોઈ બે સરખા કોતરાયેલા નથી, અને દોઢ કલાક આપવા જેવું છે. સાંજ સુધીમાં જોધપુર પહોંચાય છે.

સવાર મેહરાનગઢની — ઓડિયો ગાઇડ સામેલ છે અને મોતી મહેલ, ફૂલ મહેલ તથા પાલખી ગેલેરી થઈને બે કલાક લે છે, અને તરત નીચે જસવંત થડાની આરસની છત્રી. વહેલા ભોજન પછી ઓસિયાં અને પોખરણ થઈને થારમાં સાડા પાંચ કલાકનો પશ્ચિમ તરફનો રસ્તો. સૂર્યાસ્ત આસપાસ જેસલમેર પહોંચાય છે, જ્યાં કિલ્લા પર રોશની થઈ ચૂકી હોય છે.

સવાર સોનાર કિલ્લાની અંદર, જ્યાં દીવાલોમાં આજે પણ ત્રણ હજાર લોકો રહે છે, પછી પટવોં કી હવેલી — ૧૮૦૫થી એક જૈન જરીના વેપારીએ પોતાના પાંચ પુત્રો માટે બંધાવેલી પાંચ હવેલીઓ — અને સાલિમ સિંહ કી હવેલી. ભોજન પછી ૪૦ કિમી દૂર સામના ઢૂવા સુધી, જ્યાં સૂર્યાસ્તે દૂરની ધાર સુધી ઊંટ સવારી અને રણના કેમ્પમાં માંગણિયાર લોકસંગીત સાથે રાત્રિભોજન; આશરે દસ વાગ્યે જેસલમેરની હોટેલ પર પરત.

પરોઢિયે ગડીસર સરોવર આખા પ્રવાસનો સૌથી શાંત અડધો કલાક છે — સ્થિર પાણીમાં ટીલોં કી પોળનું પ્રતિબિંબ અને શિયાળામાં યાયાવર પક્ષીઓ. નાસ્તા પછી જેસલમેર એરપોર્ટ કે રેલવે સ્ટેશન પર ડ્રોપ. જો ફ્લાઇટ સાંજે ૬ પછી હોય તો તેને બદલે જોધપુર એરપોર્ટ સુધીની અવરજવર કોઈ વધારાના ખર્ચ વગર ઉપલબ્ધ છે.